🔀 گیت منطقی XOR
گیت منطقی XOR (یای انحصاری) چیست؟ مداری که فقط وقتی ورودی‌ها متفاوت‌اند خروجی ۱ می‌دهد. جدول درستی، آی‌سی 74HC86، کلید تبدیل راه‌پله و جمع‌کننده‌ی دودویی.
گیت XOR چیست؟
گیت XOR (یای انحصاری) فقط وقتی خروجی ۱ می‌دهد که دو ورودی با هم فرق داشته باشند. اگر هر دو ۰ یا هر دو ۱ باشند، خروجی ۰ است. فرقش با OR فقط در ردیف آخر است: وقتی هر دو ورودی ۱ باشند، OR می‌گوید ۱ و XOR می‌گوید ۰.
| A | B | خروجی Y |
|---|---|---|
| 0 | 0 | 0 |
| 0 | 1 | 1 |
| 1 | 0 | 1 |
| 1 | 1 | 0 |
تو هر روز از XOR استفاده می‌کنی!
چراغ راه‌پله: یک کلید پایین پله، یک کلید بالا. هر کدام را بزنی، چراغ عوض می‌شود؛ از هر طرف که بیایی می‌توانی روشن یا خاموشش کنی. منطق این مدار دقیقاً XOR است. برق‌کارها همین را با دو کلید تبدیل (SPDT) و بدون آی‌سی می‌سازند. در شبیه‌ساز امتحانش کن!
آی‌سی 74HC86
| مشخصه | مقدار |
|---|---|
| داخلش | ۴ گیت XOR دوورودی |
| تغذیه | پایه‌ی ۱۴ = ۵ ولت · پایه‌ی ۷ = GND |
| گیت اول | ورودی‌ها پایه‌ی ۱ و ۲ · خروجی پایه‌ی ۳ |
جمع کردن اعداد با گیت
جمع دو عدد یک‌بیتی: ۰+۰=۰، ۰+۱=۱، ۱+۰=۱، ۱+۱=۱۰ (یعنی ۲ در مبنای دو). رقم سمت راست جواب همان XOR است و «یک‌دونه رو دست» همان AND. این مدار را «نیم‌جمع‌کننده» می‌گویند و ماشین‌حساب و کامپیوتر از کنار هم گذاشتن هزاران عدد از آن ساخته شده‌اند.
گیت XOR در شبیه‌ساز 🔀🛒 قبل از خرید، لیست خرید قطعات الکترونیک را ببین و قطعه را اول در شبیه ساز مدار امتحان کن.
پروژه‌هایی که از این قطعه استفاده می‌کنند
یاد بگیر، امتحان کن، بعد بخر
- ⚡ گیت منطقی XOR را در شبیه ساز مدار آنلاین رایگان امتحان کن
- 🛒 راهنمای خرید گیت منطقی XOR و قطعات الکترونیک