📈 اسیلوسکوپ (Oscilloscope)

اسیلوسکوپ چیست و چه فرقی با مولتی‌متر دارد؟ دستگاهی که تغییر ولتاژ را در طول زمان رسم می‌کند: چشمک LED، شارژ خازن و موج ژنراتور را روی صفحه ببین.

اسیلوسکوپ (Oscilloscope)

اسیلوسکوپ چیست؟

مولتی‌متر فقط ولتاژِ همین لحظه را یک عدد نشان می‌دهد. اسیلوسکوپ نمودار ولتاژ در طول زمان را می‌کشد: محور افقی زمان است و محور عمودی ولتاژ. با آن می‌بینی ولتاژ چطور بالا و پایین می‌رود، چقدر سریع و تا کجا.

مشخصه	مقدار
کانال‌ها	دو تا: CH1 (زرد) و CH2 (آبی) با یک GND مشترک
بازه‌ی زمانی صفحه	۱، ۲، ۵ یا ۱۰ ثانیه
مقیاس ولتاژ	خودکار (۵، ۱۰، ۲۰… ولت)
مقاومت ورودی	۱۰ مگااهم؛ روی مدار تقریباً اثری ندارد

چه چیزهایی را می‌شود دید؟

شارژ خازن: ولتاژ اول سریع و بعد آرام بالا می‌رود؛ همان منحنی معروف RC.
چشمک‌زن ۵۵۵: موج مربعی خروجی و بالا و پایین رفتن ولتاژ خازن، هم‌زمان روی دو کانال.
موج فانکشن ژنراتور: مربعی، سینوسی یا مثلثی.

در شبیه‌ساز

در مود ساده‌ی شبیه ساز مدار، اسیلوسکوپ را از بخش ابزارها بیاور. GND آن را به منفی مدار و CH1 را به نقطه‌ای که می‌خواهی ببینی وصل کن. با اجرا، خط زرد از راست صفحه جلو می‌آید. بازه‌ی زمانی را از پنل خواص عوض کن.

آزمایش پیشنهادی: پر شدن خازن

یک منبع تغذیه‌ی ۵ ولتی، یک مقاومت ۱۰ کیلواهم و یک خازن ۱۰۰ میکروفاراد را پشت سر هم ببند.
CH1 را به پایه‌ی مثبت خازن و GND را به منفی منبع بزن.
اجرا کن: ولتاژ در حدود ۱ ثانیه به ۶۳ درصد و در ۳ ثانیه به ۹۵ درصد ۵ ولت می‌رسد. این عدد ۱ ثانیه همان ثابت زمانی است: ۱۰۰۰۰ اهم × ۰٫۰۰۰۱ فاراد.

اسیلوسکوپ در مود آردوینو

در مود آردوینو هم یک اسیلوسکوپ دو کاناله هست. CH1 یا CH2 را به پایه‌ای که می‌خواهی ببینی وصل کن و GND را به GND برد. شکل موج روی صفحه‌ی خود دستگاه در صحنه و بزرگ‌ترش در پنل «خواص» دیده می‌شود، همراه با ولتاژ، فرکانس و درصد روشن بودن (duty):

analogWrite: موج مربعی ۴۹۰ هرتز (روی پایه‌های ۵ و ۶: ۹۸۰ هرتز) که پهنایش با عدد تو عوض می‌شود. این همان PWM است که همیشه فقط اسمش را شنیده‌ای.
tone: موج مربعی با همان فرکانس نُت.
سروو: هر ۲۰ میلی‌ثانیه یک پالس که پهنایش (حدود ۰٫۵ تا ۲٫۴ میلی‌ثانیه) زاویه را تعیین می‌کند.
سیگنال‌های آرام (چشمک LED، چرخاندن پتانسیومتر، دکمه): خط ولتاژ که از راست به چپ حرکت می‌کند.

پروژه‌ی آماده: دیدن PWM و سروو با اسیلوسکوپ.

اسیلوسکوپ در شبیه‌ساز 📈

🛒 قبل از خرید، لیست خرید قطعات الکترونیک را ببین و قطعه را اول در شبیه ساز مدار امتحان کن.